چکیده
زمینه. بیماران تحت عمل جراحی قلب باز به دلیل ماهیت تهاجمی جراحی، اضطراب قابل توجهی را تجربه میکنند. آروماتراپی با استفاده از اسانسهای گیاهی مانند سنبلالطیب و بادرنجبویه، بهدلیل خواص آرامبخش و ضداضطرابی، به عنوان یک مداخله مکمل مؤثر شناخته شده است. پژوهش حاضر با هدف مقایسه تأثیر آروماتراپی با سنبلالطیب و بادرنجبویه بر اضطراب بیماران تحت عمل جراحی قلب باز انجام شد.
روش کار. مطالعه کارآزمایی بالینی حاضر بر روی 92 بيمار کانديد عمل جراحی قلب باز مراجعه کننده به بیمارستان قائم دانشگاه علوم پزشکی مشهد انجام شد. بیماران واجد شرايط به روش توالی تصادفی 6 تايی به سه گروه آروماتراپی با سنبلالطیب يا بادرنجبویه و يا گروه کنترل تخصيص يافتند. گروههای مداخله، عصر روز قبل از عمل، صبح و عصر روزهاي اول و دوم و صبح روز سوم بعد از عمل جراحی به مدت 10 دقیقه تحت آروماتراپی با گاز آغشته به 20 قطره عرق گياهی سنبلالطیب يا بادرنجبويه قرار گرفتند. در گروه کنترل از گاز آغشته به آب مقطر استفاده شد. پرسشنامه اضطراب اشپيلبرگر قبل از مداخله و روز سوم بعد از آروماتراپی تکميل شد. دادهها با استفاده از نرمافزار SPSS نسخه 16 تحليل شد. از آزمونهای آناليز واريانس با اندازههای مکرر و تی زوجی برای مقایسه بین یا درونگروهی متغیرهای پژوهش استفاده شد.
یافتهها. میانگین و انحراف معیار سن بیماران 47/9 ± 66/58 سال بود. همچنین، ميانگين و انحراف معيار سطح اضطراب بیماران بعد از عمل جراحی در گروه آروماتراپی با سنبلالطیب یا بادرنجبویه و گروه کنترل به ترتیب 81/4±33/39، 11/5 ±80/38 و 92/4 ±45/44 به دست آمد. آروماتراپی با سنبلالطيب و بادرنجبويه بهطور معناداری موجب کاهش اضطراب در بیماران تحت عمل جراحی قلب باز شد (P<0.001)؛ با این حال، تفاوت معنیداری بين دو گروه وجود نداشت (P<0.05).
نتیجهگیری. آروماتراپی با سنبلالطیب و بادرنجبویه به کاهش اضطراب بعد از عمل جراحی قلب باز کمک میکند و میتواند بهعنوان یک مداخله مکمل و غیرتهاجمی مورد استفاده قرار گیرد.
پیامدهای عملی. تفاوتی بين اثر آروماتراپی با سنبلالطيب يا بادرنجبويه بر اضطراب بعد از جراحی قلب وجود ندارد. پيشنهاد می شود هزينه اثربخشی آروماتراپی با اين دو گياه دارويی بر اضطراب بعد از جراحی قلب مورد مقايسه قرار گيرد.